Lichamelijke activiteit

Lichamelijke activiteit bevordert de kwaliteit van leven en is gunstig voor de gezondheid. Regelmatig matig intensief bewegen, zoals fietsen of stevig wandelen, verlaagt het risico op hartziekten, diabetes, beroerte, depressie, botontkalking, dikke darmkanker en borstkanker. Intensief bewegen, zoals hardlopen, voetballen en tennis, bevordert bovendien de conditie van hart en longen.

Wie voldoende lichamelijk actief is, kan daarnaast toch te veel langdurig achtereen zitten (sedentair gedrag), bijvoorbeeld door te computeren of televisie te kijken. Sedentair gedrag kent ook gezondheidsrisico’s, zoals een verhoogd risico op diabetes, depressie en vroegtijdig overlijden.

De Nederlandse Norm Gezond Bewegen (NNGB) stelt dat kinderen dagelijks één uur ten minste matig intensief lichamelijk actief moeten zijn, waarbij de activiteiten minimaal twee maal per week gericht zijn op het verbeteren of handhaven van lichamelijke fitheid (kracht, lenigheid en coördinatie). De NNGB is vooral gericht op het onderhouden van gezondheid op de lange termijn. Het is niet bekend hoeveel kinderen in de gemeente aan de NNGB voldoen. Daarom wordt getoond hoeveel kinderen minimaal 7 uur per week bewegen.

De richtlijn voor jongeren tot 17 jaar is om niet langer dan twee uur per dag televisie te kijken of te computeren in de vrije tijd.

Lichamelijke activiteit in de gemeente Hattem

In de gemeente Hattem bewegen in 2013 ruim vier op de vijf kinderen minimaal zeven uur per week en is bijna driekwart van de kinderen lid van een sportvereniging. Daar tegenover staat dat 1% inactief is (zij bewegen minder dan drie uur per week) en dat ruim eenderde van de kinderen meer dan twee uur per dag tv kijkt of computert.

In de gemeente Hattem is een groter aandeel van de kinderen dat dagelijks meer dan twee uur tv kijkt of computert dan in Midden-IJssel/Oost-Veluwe.

Lichamelijke activiteit van kinderen, 2013
  Gemeente Hattem Midden-IJssel/Oost-Veluwe Noord- en Oost-Gelderland
Beweegt 7 uur of meer per week 82% 79% 80%
Is lid van een sportvereniging 74% 70% 70%
Is inactief 1% 3% 3%
Dagelijks > 2 uur tv kijken of computeren 35% 30% 31%
Als er een significant verschil (p<0,05) ten opzichte van de gemeente is, dan is dat vet weergegeven

Trends

K lichamelijke activiteit HattemIn Midden-IJssel/Oost-Veluwe is het percentage kinderen dat minimaal zeven uur per week beweegt en dat lid is van een sportvereniging in 2013 ongeveer hetzelfde als in 2009. Het percentage kinderen dat dagelijks meer dan twee uur tv kijkt of computert is toegenomen sinds 2009. Dit geldt ook voor de gemeente Hattem.
 

Verschil tussen doelgroepen in Midden-IJssel/Oost-Veluwe

K lichamelijke activiteit Midden-IJsselOost-VeluweJongens bewegen vaker zeven uur of meer per week dan meisjes, maar besteden ook vaker meer dan twee uur per dag aan tv kijken of computeren dan meisjes.

Oudere kinderen bewegen vaker zeven uur of meer per week en zijn vaker lid van een sportvereniging, maar besteden ook vaker meer dan twee uur  per dag aan tv kijken of computeren dan jongere kinderen.

Kinderen uit een gezin met een hoge SES zijn vaker lid van een sportvereniging en besteden minder vaak meer dan twee uur per dag aan tv kijken of computer dan kinderen uit een gezin met een lage SES.

Niet-westerse allochtone kinderen bewegen minder vaak meer dan zeven uur per week en zijn minder vaak lid van een sportvereniging dan westerse allochtone kinderen en autochtone kinderen. Autochtone kinderen kijken minder vaak meer dan twee uur per dag tv of computeren dan kinderen van niet-westerse afkomst.

Lichamelijke activiteit in Noord- en Oost-Gelderland

Kinderen 2-12 jaar die dagelijks 2 uur tv kijken of computeren, 2013Het aandeel kinderen dat zeven uur of meer per week beweegt, loopt uiteen van 72% in gemeente Nunspeet tot 89% in gemeente Oost Gelre. Het aandeel kinderen dat lid is van een sportvereniging loopt uiteen van 52% in de gemeente Nunspeet tot 85% in de gemeente Oost Gelre. Het aandeel kinderen dat dagelijks meer dan twee uur per dag tv kijkt en computert, loopt uiteen van 21% in de gemeente Nunspeet tot 39% in de gemeenten Oude IJsselstreek, Oost Gelre en Montferland.

De gemeente Hattem behoort ten aanzien van het minimaal zeven uur per week bewegen (82%) tot de middenmoot. Wat betreft het percentage kinderen dat lid is van een sportvereniging (74%) behoort de gemeente Hattem tot de gemeenten die gunstig scoren en wat betreft het tv kijken en computeren (35%) bij de gemeenten met ongunstige scores.

Kinderen 4-12 jaar die 7 uur of meer per week bewegen, 2013Kinderen 2-12 jaar lid zijn van een sportvereniging, 2013

Bronnen

  • Hildebrandt VH, Bernaards CM, Stubbe JH
  • Trendrapport Bewegen en Gezondheid 2010/2011.
  • Leiden: TNO, 2013.

De Nederlandse Norm Gezond Bewegen (NNGB) stelt dat jongeren dagelijks één uur ten minste matig intensief lichamelijk actief moeten zijn, waarbij de activiteiten minimaal twee maal per week gericht zijn op het verbeteren of handhaven van lichamelijke fitheid (kracht, lenigheid en coördinatie). De NNGB is vooral gericht op het onderhouden van gezondheid op de lange termijn.

De richtlijn voor jongeren tot 17 jaar is om niet langer dan twee uur per dag televisie te kijken of te computeren in de vrije tijd. In E-MOVO 2015 is gevraagd hoeveel tijd middelbare scholieren buiten schooltijd zittend of liggend naar een beeldscherm kijken, zoals TV of filmpjes kijken, iets opzoeken op internet voor huiswerk, berichtjes sturen, of zittend een spel spelen op de computer, laptop, tablet of smartphone.

Lichamelijke activiteit in de gemeente Hattem

In de gemeente Hattem voldoet in 2015 ongeveer één op de vijf middelbare scholieren aan de Nederlandse Norm Gezond Bewegen en is bijna drie kwart lid van een sportvereniging. Deze aandelen zijn in lijn met die in de regio.

Lichamelijke activiteit middelbare scholieren, 2015
  Gemeente Hattem Midden-IJssel/Oost-Veluwe Noord- en Oost-Gelderland
Voldoet aan NNGB 19% 18% 18%
Is lid van een sportvereniging 73% 69% 69%
Dagelijks > 2 uur beeldschermtijd - 68% 67%
- : Geen gegevens beschikbaar
Als er een significant verschil (p<0,05) ten opzichte van de gemeente is, dan is dat vet weergegeven

Meer gegevens over lichamelijke activiteit in de gemeente, de regio en Nederland staan onderaan deze pagina bij 'Zie ook', Cijfers E-MOVO 2015.

Trends

J lichamelijke activiteit HattemIn Midden-IJssel/Oost-Veluwe daalde het aandeel middelbare scholieren dat voldoet aan de NNGB tussen 2003 en 2011. In 2015 is deze daling gestopt. Het aandeel middelbare scholieren dat lid is van een sportvereniging is stabiel.

Over de gemeente Hattem zijn geen gegevens van voorgaande jaren beschikbaar.

Verschil tussen doelgroepen in Midden-IJssel/Oost-Veluwe

J lichamelijke activiteit Midden-IJssel Oost-Veluwe

Jongens voldoen vaker aan de NNGB en zijn vaker lid van een sportvereniging dan meisjes.

Tweedeklassers zijn vaker lid van een sportvereniging en besteden minder tijd aan een beeldscherm dan vierdeklassers.

Havo/vwo’ers zijn vaker lid van een sportvereniging en besteden minder tijd aan een beeldscherm dan vmbo’ers.

Autochtone leerlingen zijn vaker lid van een sportvereniging dan allochtone leerlingen. Niet-westerse allochtone leerlingen besteden meer tijd aan een beeldscherm dan autochtone of westerse allochtone leerlingen.

Lichamelijke activiteit in Noord- en Oost-Gelderland

J NNGBHet aandeel middelbare scholieren dat voldoet aan de NNGB loopt uiteen van 13% in de gemeente Elburg tot 27% in de gemeente Bronckhorst. Het aandeel middelbare scholieren dat lid is van een sportvereniging loopt uiteen van 50% in de gemeente Nunspeet tot 77% in de gemeente Voorst. Het aandeel middelbare scholieren dat dagelijks meer dan twee uur besteedt aan een beeldscherm loopt uiteen van 60% in Nunspeet tot 74% in Heerde.

In vergelijking tot andere gemeenten scoort de gemeente Hattem gemiddeld voor wat betreft het aandeel middelbare scholieren dat voldoet aan de NNGB (19%) en gunstig voor wat betreft het aandeel dat lid is van een sportvereniging (73%).

J lid sportverenigingJ beeldschermtijd

Bronnen

  • GGD Noord- en Oost-Gelderland
  • E-MOVO 2015.
  • Hendriksen IJM, Bernaards CM, Commissaris DACM, Proper KI, Mechelen W van, Hildebrandt VH
  • Langdurig zitten: een nieuwe bedreiging voor onze gezondheid!
  • TSG
  • 2013
  • Hildebrandt VH, Bernaards CM, Stubbe JH
  • Trendrapport Bewegen en Gezondheid 2010/2011.
  • Leiden: TNO, 2013.

De Nederlandse Norm Gezond Bewegen (NNGB) stelt dat volwassenen minstens vijf dagen per week een half uur matig inspannend actief moeten zijn. De norm is vooral gericht op het onderhouden van gezondheid op de lange termijn.

Intensieve lichamelijke activiteit bevordert de conditie van hart en longen, ofwel de cardiorespiratoire fitheid. Ook hier is een norm voor: de Fitnorm. Een volwassene voldoet aan de Fitnorm wanneer hij/zij op ten minste drie dagen per week minimaal twintig minuten per dag intensief beweegt.

Volwassenen zijn inactief wanneer ze op geen enkele dag minimaal 30 minuten bewegen.

Lichamelijke activiteit in de gemeente Hattem

In de gemeente Hattem voldoet in 2016 65% van de volwassenen aan de Nederlandse Norm Gezond Bewegen en één op de vier aan de Fitnorm.

6% van de volwassenen in de gemeente Hattem beweegt op geen enkele dag minimaal 30 minuten (inactief). Verder sport ruim de helft van de volwassenen in de gemeente Hattem minstens één keer per week.

Tot slot maakt in de gemeente Hattem ruim een kwart van de volwassenen gebruik van sport- en/of beweegactiviteiten voor volwassenen in de eigen gemeente.

Het percentage volwassenen dat minimaal een dag per week sport is in de gemeente Hattem lager dan de Midden-IJssel/Oost-Veluwe. De percentages in de overige categorieën komen in de gemeente Hattem overeen met het gemiddelde in de Midden-IJssel/Oost-Veluwe en Noord- en Oost-Gelderland.

Lichamelijke activiteit bij 19-65 jarigen, 2016
  Gemeente Hattem Midden-IJssel/Oost-Veluwe Noord- en Oost-Gelderland
Voldoet aan NNGB 66% 64% 64%
Voldoet aan de Fitnorm  23% 23% 23%
Is inactief1 6% 5% 5%
Sport minimaal 1 keer per week 55% 62% 60%
Maakt gebruik van sport- en/of beweegactiviteiten in de eigen gemeente 29% 26% 29%
1: Beweegt op geen enkele dag minimaal 30 minuten
Als er een significant verschil (p<0,05) ten opzichte van de gemeente is, dan is dat vet weergegeven.

Trends

In de Midden-IJssel/Oost-Veluwe is het percentage volwassenen dat voldoet aan de NNGB en minstens één dag per week sport gelijk gebleven ten opzichte van 2012.

Het weergeven van trends voor de gemeente Hattem is niet mogelijk, omdat de gemeente in de voorgaande monitor (van 2012) onder een andere regio viel.

Verschillen tussen doelgroepen in Midden-IJssel/Oost-Veluwe

V lichamelijke activiteit MIJOV

Vrouwen voldoen vaker aan de NNGB dan mannen. Het percentage dat wekelijks sport, is bij mannen en vrouwen ongeveer gelijk.

Van de volwassenen in de leeftijdsgroep 50-65 jaar voldoet een groter percentage aan de NNGB dan van de overige volwassenen. Dit heeft te maken met het feit dat volwassenen onder de 55 jaar intensiever moeten bewegen om aan de norm te voldoen dan volwassenen boven de 55 jaar. Het percentage volwassenen dat wekelijks sport, is het hoogst in de jongste leeftijdscategorie en het laagst in de oudste leeftijdscategorie.

Het percentage volwassenen dat voldoet aan de NNGB is ongeveer even groot bij de verschillende opleidingsniveaus. Het percentage volwassenen dat wekelijks sport, is het het laagst onder laagopgeleiden en het hoogst onder hoogopgeleiden.

Van de volwassenen die alleen wonen, voldoet een vergelijkbaar percentage aan de NNGB als van de volwassenen die met minimaal één persoon samen wonen. Hetzelfde geldt voor het percentage volwassenen dat wekelijks sport.

Lichamelijke activiteit volwassenen in Noord- en Oost-Gelderland

Het aandeel volwassenen dat voldoet aan de NNGB, loopt uiteen van 57% in de Nunspeet tot 70% in de gemeente Epe. Het aandeel volwassenen dat minstens één dag per week sport loopt uiteen van 49% in de gemeente Oldebroek tot 66% in de gemeente Bronckhorst.

De gemeente Hattem behoort voor wat betreft voldoen aan de NNGB (65%) en het ten minste een dag per week aan sport doen (55%) tot de gemeenten met de gemiddelde scores.

V voldoet aan NNGBV sport minstens een dag per week

Bronnen

  • GGD Noord- en Oost-Gelderland
  • Monitor volwassenen en ouderen 2016

De Nederlandse Norm Gezond Bewegen (NNGB) stelt dat ouderen minstens vijf dagen per week een half uur matig inspannend actief moeten zijn. De norm is vooral gericht op het onderhouden van gezondheid op de lange termijn.

Intensieve lichamelijke activiteit bevordert de conditie van hart en longen. Ook hier is een norm voor: de Fitnorm. Een oudere voldoet aan de Fitnorm als hij/zij tenminste drie keer per week gedurende minimaal 20 minuten zwaar intensieve lichamelijke activiteit verricht.

Ouderen zijn inactief wanneer ze op geen enkele dag minimaal 30 minuten bewegen.

Lichamelijke activiteit in de gemeente Hattem

In de gemeente Hattem voldoet in 2016 75% van de 65-plussers aan de Nederlandse Norm Gezond Bewegen en ruim de helft voldoet aan de Fitnorm.

Negen procent van de 65-plussers in de gemeente Hattem beweegt op geen enkele dag minimaal 30 minuten (inactief). Verder sport ruim een op de drie ouderen in de gemeente Hattem minstens één keer per week.

Tot slot maakt in de gemeente Hattem minder dan een tiende van de 65-plussers gebruik van sport- en/of beweegactiviteiten voor ouderen vanuit een activiteiten- of dienstencentrum of van overige sport- en/of beweegactiviteiten in de eigen gemeente.

In de gemeente Hattem is het percentage ouderen dat gebruik maakt van sport- en/of beweegactiviteiten vanuit een activiteiten- of dienstencentrum lager dan het gemiddelde in de Midden-IJssel/Oost-Veluwe en Noord- en Oost-Gelderland.

Lichamelijke activiteit bij 65-plussers, 2016
  Gemeente Hattem Midden-IJssel/Oost-Veluwe Noord- en Oost-Gelderland
Voldoet aan NNGB 75% 74% 73%
Voldoet aan de Fitnorm  54% 50% 50%
Is inactief1 9% 9% 9%
Sport minimaal 1 keer per week 37% 38% 37%
Maakt gebruik van sport- en/of beweegactiviteiten in de eigen gemeente 5% 8% 10%
Maakt gebruik van overige sport- en/of beweegactiviteiten in de eigen gemeente 9% 9% 10%
1: Beweegt op geen enkele dag minimaal 30 minuten
Als er een significant verschil (p<0,05) ten opzichte van de gemeente is, dan is dat vet weergegeven.

Meer gegevens over lichamelijke activiteit in de gemeente en de regio staan onderaan deze pagina bij 'Zie ook', Cijfers volwassenen en ouderen.

Verschillen tussen doelgroepen in Midden-IJssel/Oost-Veluwe

O lichamelijke activiteit MIJ OV

Mannen voldoen vaker aan de NNGB en zijn minder vaak inactief dan vrouwen.

De 65- tot 75-jarigen voldoen vaker aan de NNGB en zijn minder vaak inactief dan de 75-plussers.

Naarmate het opleidingsniveau toeneemt, neemt het percentage ouderen toe dat voldoet aan de NNGB. Het percentage ouderen dat inactief is, neemt juist af met een hoger opleidingsniveau.

Ouderen die alleen wonen voldoen minder vaak aan de NNGB en zijn vaker inactief dan samenwonenden. Dit verschil wordt verklaard doordat de ouderen die alleen wonen gemiddeld ouder zijn dan ouderen die samenwonen. Bij de andere verschillen tussen doelgroepen, is een verschil in leeftijd niet de verklaring.

 

Lichamelijke activiteit in Noord- en Oost-Gelderland

Het aandeel 65-plussers dat voldoet aan de NNGB, loopt uiteen van 66% in gemeente Montferland tot 77% in gemeente Lochem. Het aandeel ouderen dat inactief is loopt uiteen van 7% in de gemeente Aalten tot 13% in de gemeente Harderwijk.

De gemeente Hattem behoort voor wat betreft voldoen aan de NNGB (75%) tot de gemeenten met de gunstige scores. Wat betreft het aantal inactieve ouderen (9%), behoort de gemeente Hattem tot de gemeenten met de gemiddelde scores.

O voldoet aan NNGBO is inactief

Bronnen

  • GGD Noord- en Oost-Gelderland
  • Monitor volwassenen en ouderen 2016