Gewicht

Mensen met een gezond gewicht hebben minder risico op onder meer diabetes, hart- en vaatziekten,  aandoeningen van het bewegingsstelsel, onvruchtbaarheid en psychische problemen dan mensen met ondergewicht of mensen met overgewicht of obesitas. Het stimuleren van een gezond gewicht levert dus aanzienlijke gezondheidswinst op. Dat vertaalt zich in maatschappelijke en economische winst: minder ziekteverzuim, minder arbeidsongeschiktheid en minder kosten in de gezondheidszorg.

Kinderen en jongeren met overgewicht hebben vaak te maken met stigmatisering. Hierdoor hebben zij meer kans op een lagere zelfwaardering en daarmee samenhangende psychosociale problemen, zoals eenzaamheid, verdriet en gespannenheid. Overgewicht op jonge leeftijd vergroot de kans op overgewicht op latere leeftijd. Wanneer iemand al vanaf jonge leeftijd overgewicht heeft, zijn de gezondheidsgevolgen op latere leeftijd extra groot.

Ondergewicht kan effect hebben op de groei en ontwikkeling. Ook hebben kinderen en jongeren met (ernstig) ondergewicht een grotere kans op psychische klachten, zoals depressiviteit, (sociale) angstklachten en concentratie- en geheugenstoornissen. In ontwikkelde landen staat anorexia op de derde plek van chronische aandoeningen bij jongeren.

De jeugdgezondheidszorg meet op diverse momenten  tijdens de ontwikkeling van kinderen en jongeren lengte en gewicht. Op basis van deze metingen wordt bepaald hoeveel jeugdigen een gezond gewicht hebben en hoeveel daar onder of boven zitten. Jeugdigen met overgewicht, obesitas of ernstig ondergewicht krijgen extra aandacht van de Jeugdgezondheidszorg. 

Gewicht in de gemeente Zutphen

In de gemeente Zutphen is in de jaren 2014 - 2016 7% van de 3-jarigen, 9% van de 5/6-jarigen en 13% van de 12/13-jarigen te zwaar. Ernstig ondergewicht komt voor bij 3% van de 5/6-jarigen en 2% van de 12/13-jarigen. De gemeente Zutphen verschilt niet significant van Midden-IJssel/Oost-Veluwe en Noord- en Oost-Gelderland in het percentage kinderen dat te zwaar is of ernstig ondergewicht heeft.

Gewicht jeugd, 2014-2016
    Gemeente Zutphen Midden-IJssel/Oost-Veluwe Noord- en Oost-Gelderland
3-jarigen1 overgewicht of obesitas 7% 8% 8%
5/6-jarigen2 overgewicht of obesitas 9% 10% 10%
  ernstig ondergewicht 3% 2% 2%
12/13-jarigen2 overgewicht of obesitas 13% 14% 14%
  ernstig ondergewicht 2% 2% 2%
1 : Bron Yunio Jeugdgezondheidszorg, betreft kalenderjaar 2014 en 2015
2 : Betreft schooljaar 2014-2015 en 2015-2016
Als er een significant verschil (p<0,05) ten opzichte van de gemeente is, dan is dat vet weergegeven.

Meer cijfers over gewicht in de gemeente en in de regio staan onderaan deze pagina bij 'Zie ook', Cijfers Jeugdgezondheidszorg.

Trends

J gewicht ZutphenIn Midden-IJssel/Oost-Veluwe is sinds schooljaar 2010-2011 een dalende trend te zien in het aandeel 5/6-jarigen dat te zwaar is. In de gemeente Zutphen is geen significante trend te zien.

Verschillen tussen doelgroepen in Midden-IJssel/Oost-Veluwe

J gewicht MIJOVMeisjes van 3 jaar hebben vaker obesitas dan jongens van dezelfde leeftijd.

Meisjes van 5/6 jaar hebben vaker overgewicht of obesitas dan jongens van die leeftijd.

12/13-jarige meisjes hebben even vaak overgewicht of obesitas als jongens van dezelfde leeftijd.

Gewicht in Noord- en Oost-Gelderland

K 5 6 jarigen met ernstig ondergewichtHet aandeel 5/6-jarigen met ernstig ondergewicht loopt uiteen van 0,4% in de gemeente Lochem tot 3,5% in de gemeente Ermelo.
Het aandeel 5/6-jarigen met overgewicht of obesitas loopt uiteen van 8% in de gemeente Epe tot 13% in de gemeente Oldebroek.
Het aandeel 12/13-jarigen met overgewicht of obesitas loopt uiteen van 11% in de gemeente Aalten tot 21% in de gemeente Oldebroek.

De gemeente Zutphen behoort zowel ten aanzien van het percentage 5/6-jarigen met overgewicht of obesitas, als het percentage 12/13-jarigen met overgewicht of obesitas tot de gemeenten die gunstig scoren. Ten aanzien van het percentage 5/6-jarigen met ernstig ondergewicht behoort de gemeente Zutphen tot de gemeenten die ongunstig scoren.

K 5 6 jarigen met overgewicht incl obesitasK 12 13 jarigen met overgewicht incl obesitas

Bronnen

  • GGD Noord- en Oost-Gelderland, afdeling jeugdgezondheidszorg.
  • Cole TJ, Flegal KM, Nicholls D, Jackson AA
  • Body mass index cut offs to define thinness in children and adolescents: international survey
  • BMJ
  • 2007 Jul 28; 335(7612): 194

Overgewicht bij volwassenen is bepaald met de Body Mass Index (BMI). De BMI geeft de verhouding aan tussen lengte en gewicht. De gebruikte gegevens zijn op basis van zelfrapportage. Hierdoor wordt het werkelijke percentage volwassenen met overgewicht mogelijk onderschat.

In het najaar van 2016 zijn nieuwe cijfers over dit onderwerp verzameld. Deze vindt u achter het tabblad Cijfers, in de tabel onder ‘Monitor Volwassenen en ouderen 2016’. Onderstaande tekst wordt nog geactualiseerd.

Overgewicht in de gemeente Zutphen

In de gemeente Zutphen heeft in 2012 6% van de 19-65 jarigen ondergewicht en 44% een normaal gewicht. Twee op de vijf 19-65 jarigen in de gemeente Zutphen heeft matig overgewicht 10% heeft ernstig overgewicht. Het percentage volwassenen met matig en ernstig overgewicht komt overeen met het gemiddelde in de Midden-IJssel/Oost-Veluwe, Noord- en Oost-Gelderland en Nederland.

Overgewicht bij 19-65 jarigen, 2012
  Gemeente Zutphen Midden-IJssel/Oost-Veluwe Noord- en Oost-Gelderland Nederland
Ondergewicht 6% 7% 6% 7%
Normaal gewicht 44% 46% 46% 48%
Matig overgewicht 40% 35% 36% 34%
Ernstig overgewicht 10% 11% 11% 12%
Als er een significant verschil (p<0,05) ten opzichte van de gemeente is, dan is dat vet weergegeven

Trends

In de gemeente Zutphen en de Midden-IJssel/Oost-Veluwe is het percentage volwassenen met overgewicht gelijk gebleven ten opzichte van 2008.

Verschillen tussen doelgroepen in de Midden-IJssel/Oost-Veluwe

V overgewicht MIJOV2bMannen hebben vaker matig overgewicht dan vrouwen. Voor ernstig overgewicht is er geen significant verschil tussen mannen en vrouwen.

Het percentage volwassenen met matig of ernstig overgewicht is het kleinst in de leeftijdsgroep 19-34 jarigen en het grootst in de leeftijdsgroep 50-64 jarigen.

Het percentage volwassenen met matig of ernstig overgewicht neemt af naarmate het opleidingsniveau toeneemt.

Er zijn geen significante verschillen voor matig of ernstig overgewicht tussen autochtonen en allochtonen

Volwassenen die alleen wonen, hebben ongeveer even vaak overgewicht als volwassenen die samen wonen.

Overgewicht in Noord- en Oost-Gelderland

Overgewicht bij 19 65 jarigen, 2012Het aandeel volwassenen (19-65 jaar) met overgewicht loopt uiteen van 40% in de gemeente Harderwijk tot 56% in de gemeente Heerde. De gemeente Zutphen behoort tot de middenmoot.  

Bronnen

Gewicht in de gemeente Zutphen

In de gemeente Zutphen heeft in 2016 5% van de 65-plussers ondergewicht en 41% een normaal gewicht. Ruim een op de twee 65-plussers in de gemeente Zutphen heeft matig overgewicht (38%) of ernstig overgewicht (17%). Het percentage ouderen met matig overgewicht is lager dan het gemiddelde in de Midden-IJssel/Oost-Veluwe en Noord- en Oost-Gelderland.

Gewicht ouderen, 2016
  Gemeente Zutphen Midden-IJssel/Oost-Veluwe Noord- en Oost-Gelderland
Ondergewicht 5% 3% 3%
Normaal gewicht 41% 39% 37%
Matig overgewicht 38% 42% 43%
Ernstig overgewicht 17% 16% 17%
Als er een significant verschil (p<0,05) ten opzichte van de gemeente is, dan is dat vet weergegeven.

Meer gegevens over gewicht in de gemeente en de regio staan onderaan deze pagina bij 'Zie ook', Cijfers volwassenen en ouderen 2016.

Verschillen tussen doelgroepen in Midden-IJssel/Oost-Veluwe

O overgewicht MIJ OV

Mannen hebben vaker matig overgewicht dan vrouwen. Vrouwen hebben echter vaker ernstig overgewicht dan mannen.

Het percentage ouderen met overgewicht verschilt niet tussen leeftijdscategorieën.

Onder laagopgeleide ouderen is het percentage met matig en ernstig overgewicht tezamen groter dan onder midden- en hoogopgeleide ouderen.

Onder alleenwonende ouderen komt het percentage matig en ernstig overgewicht overeen met samenwonende ouderen.

 

Gewicht in Noord- en Oost-Gelderland

Het aandeel 65-plussers met matig overgewicht loopt uiteen van 38% in de gemeente Zutphen tot 51% in de gemeente Aalten. Het aandeel 65-plussers met ernstig overgewicht loopt uiteen van 12% in de gemeente Lochem tot 24% in de gemeente Oude IJsselstreek.

De gemeente Zutphen behoort wat betreft het percentage 65-plussers met matig overgewicht tot de gemeenten met gunstige scores. Wat betreft ernstig overgewicht (17%), behoort de gemeente Zutphen tot de gemeenten met gemiddelde scores.

O matig overgewichtO ernstig overgewicht

Bronnen