Lichamelijke activiteit

Lichamelijke activiteit verbetert de kwaliteit van leven en is goed voor de gezondheid. Matig intensief bewegen zijn activiteiten als fietsen, stevig wandelen of trampolinespringen. Deze activiteiten verlagen het risico op hartziekten, diabetes, beroerte, depressie, botontkalking en vroegtijdig overlijden. Daarnaast verlaagt het ook het risico op verschillende soorten kanker. Intensief bewegen, zoals hardlopen, voetballen of tennis, verbetert daarnaast de conditie van het hart en de longen. 

Wie voldoende lichamelijk actief is, kan daarnaast toch te veel en te lang achtereen zitten (sedentair gedrag). Te lang zitten kan komen door bijvoorbeeld te computeren of televisie te kijken. Sedentair gedrag kent ook gezondheidsrisico’s, zoals een verhoogd risico op diabetes, depressie en eerder overlijden. 

In 2017 zijn nieuwe beweegrichtlijnen gemaakt. Deze zijn eind 2017 door de Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Zorg aangenomen. In de nieuwe beweegrichtlijn staat dat kinderen dagelijks minstens één uur matig intensief lichamelijk actief moeten zijn. Daarnaast moeten ze ook minimaal drie keer per week spier- en botversterkende activiteiten doen.

Het is niet bekend hoeveel kinderen in de gemeente voldoende bewegen volgens deze richtlijn. Daarom laten we zien hoeveel kinderen minimaal 7 uur bewegen per week.

Een officiële richtlijn voor beeldschermgebruik is er (nog) niet. Maar om ouders toch een idee te geven, zijn er organisaties die wel een richtlijn hebben gemaakt. De maximale tijd dat een kind voor een beeldscherm mag zitten verschilt voor de verschillende leeftijden. Het varieert van maximaal 30 minuten per dag voor kinderen van 2-4 jaar tot maximaal 3 uur per dag voor jongeren van 12 jaar en ouder.

Lichamelijke activiteit in de gemeente Epe

In de gemeente Epe beweegt in 2017 83% van de kinderen minimaal zeven uur per week. Daarnaast is 71% van de kinderen lid van een sportvereniging. Aan de andere kant is 1,3% inactief. Deze kinderen bewegen minder dan drie uur in de week.  En ook blijkt dat 24% van de kinderen elke dag meer dan twee uur tv kijkt of computert.

In de gemeente Epe bewegen meer kinderen minimaal 7 uur per week dan gemiddeld in Midden-IJssel/Oost-Veluwe.

 

Lichamelijke activiteit van kinderen, 2017
  Gemeente Epe Midden-IJssel/Oost-Veluwe Noord- en Oost-Gelderland
Beweegt 7 uur of meer per week 83% 79% 80%
Is lid van een sportvereniging 71% 71% 71%
Is inactief 1,3% 1,9% 1,5%
Dagelijks > 2 uur tv kijken of computeren 24% 27% 26%
Als er een significant verschil (p<0,05) ten opzichte van de gemeente is, dan is dat vet weergegeven

Trends

K lichamelijke activiteit Epe

In Midden-IJssel/Oost-Veluwe is geen duidelijke trend te zien tussen 2009 en 2017 in het percentage kinderen dat minimaal zeven uur per week beweegt, dat lid is van een sportvereniging en dat dagelijks meer dan twee uur tv kijkt of computert.

In de gemeente Epe zitten in 2017 minder kinderen dagelijks minimaal 2 uur voor de tv of achter de computer dan in 2013. Er is in de gemeente Epe geen duidelijke trend te zien tussen 2009 en 2017 in het percentage kinderen dat minimaal 7 uur per week beweegt en dat lid is van een sportvereniging.
 

Verschil tussen doelgroepen in Midden-IJssel/Oost-Veluwe

K lichamelijke activiteit Midden-IJsselOost-Veluwe

Jongens  bewegen vaker zeven uur of meer per week dan meisjes, maar besteden ook vaker meer dan twee uur per dag aan tv kijken of computeren dan meisjes.

Oudere kinderen bewegen vaker zeven uur of meer per week en zijn vaker lid van een sportvereniging, maar besteden ook vaker meer dan twee uur  per dag aan tv kijken of computeren dan jongere kinderen.

Kinderen uit een gezin met een hoge SES zijn vaker lid van een sportvereniging en besteden minder vaak meer dan twee uur per dag aan tv kijken of computer dan kinderen uit een gezin met een lage SES.

Lichamelijke activiteit in Noord- en Oost-Gelderland

Kinderen (4 12 jaar) die 7 uur of meer per week bewegen, 2017

Het aandeel kinderen dat zeven uur of meer per week beweegt, loopt uiteen van 74% in gemeente Ermelo tot 86% in gemeente Oost Gelre. De gemeente Epe (83%) hoort bij de gemeenten met de gunstigste scores.

Het aandeel kinderen dat lid is van een sportvereniging loopt uiteen van 49% in gemeente Nunspeet tot 81% in gemeente Berkelland. De gemeente Epe (71%) hoort bij de gemeenten met de gunstigste scores.

Het aandeel kinderen dat dagelijks meer dan twee uur tv kijkt of computert, loopt uiteen van 13% in gemeente Nunspeet tot 35% in gemeente Winterswijk. De gemeente Epe (24%) hoort bij de gemeenten met de gemiddelde scores.

Kinderen (0 12 jaar) die dagelijks meer dan 2 uur tv kijken of computeren, 2017Kinderen (4 12 jaar) die lid zijn van een sportvereniging, 2017

Volgens de beweegrichtlijn moeten jongeren tot 18 jaar dagelijks minimaal een uur matig intensief bewegen. Vanaf 18 jaar is de richtlijn dat jongvolwassenen wekelijks minimaal 2,5 uur aan matig intensieve inspanning moeten doen verspreid over meerdere dagen. Voorbeelden van matig intensieve beweging zijn fietsen en stevig doorlopen. 

Daarnaast wordt in de beweegrichtlijn geadviseerd aan jongeren tot 18 jaar om minstens drie keer per week spier- en botversterkende oefeningen te doen. Vanaf 18 jaar is de richtlijn om dit minimaal twee keer per week te doen. Met spierversterkende oefeningen train je de omvang, kracht en uithoudingsvermogen van de spieren. Dit kan met bijvoorbeeld hardlopen. Bij botversterkende oefeningen belast je het lichaam met je eigen lichaamsgewicht, zoals bijvoorbeeld met trampoline of touwtjespringen. 

De beweegrichtlijn is vooral gericht op het onderhouden van gezondheid op de lange termijn. 

Lichamelijke activiteit in de gemeente Epe

Middelbare scholieren (tweede- en vierdeklassers)

In de gemeente Epe beweegt 17% van de middelbare scholieren in 2019 dagelijks minimaal een uur. Daarnaast is 72% lid van een sportvereniging.

In de gemeente Epe is de lichamelijke activiteit vergelijkbaar met Midden-IJssel/Oost-Veluwe en Noord- en Oost-Gelderland.

Jongvolwassenen (18-25 jaar)

In 2019 beweegt 61% van de jongvolwassenen in de gemeente Epe minstens vijf dagen per week minimaal 30 minuten. Daarnaast sport 50% minstens twee keer per week.

In de gemeente Epe ligt het aandeel jongvolwassenen dat minstens 5 dagen per week minimaal 30 minuten beweegt lager dan in Midden-IJssel/Oost-Veluwe en Noord- en Oost-Gelderland.  

Lichamelijke activiteit jongeren, 2019
    Gemeente Epe Midden-IJssel/Oost-Veluwe Noord- en Oost-Gelderland
Beweegt dagelijks minimaal een uur  Middelbare scholieren 17% 17% 17%
Is lid van een sportvereniging  Middelbare scholieren 72% 72% 72%
Beweegt minstens 5 dagen per week minimaal 30 minuten  Jongvolwassenen 61% 76% 73%
Sport minimaal 2 keer per week  Jongvolwassenen 50% 51% 52%
Als er een significant verschil (p<0,05) ten opzichte van de gemeente is, dan is dat vet weergegeven

Meer gegevens over lichamelijke activiteit in de gemeente en in de regio staan onderaan deze pagina bij ‘Zie ook’, Cijfers jongeren 2019. 

Trends

J lichamelijke activiteit Epe

Middelbare scholieren (tweede- en vierdeklassers)

In de gemeente Epe is het percentage middelbare scholieren dat dagelijks minimaal een uur beweegt gelijk gebleven tussen 2015 en 2019. Het percentage middelbare scholieren dat lid is van een sportvereniging is toegenomen in 2019 ten opzichte van 2015.

In Midden-IJssel/Oost-Veluwe is het percentage middelbare scholieren dat dagelijks minimaal een uur beweegt gelijk gebleven in de periode 2015-2019. Het percentage middelbare scholieren dat lid is van een sportvereniging is toegenomen in 2019 ten opzichte van 2015.

Verschil tussen doelgroepen in Midden-IJssel/Oost-Veluwe

J lichamelijke activiteit Midden-IJssel Oost-Veluwe

Middelbare scholieren 

Jongens zijn vaker lid van een sportvereniging dan meisjes.

Tweedeklassers zijn vaker lid van een sportvereniging dan vierdeklassers.

Havo/vwo’ers bewegen vaker dagelijks minimaal een uur en zijn vaker lid van een sportvereniging dan vmbo’ers. 

 

Jongvolwassenen

Er is geen verschil tussen mannen en vrouwen wat betreft het aandeel dat minstens vijf dagen per week minimaal 30 minuten beweegt.

Er is geen verschil in het aandeel dat minstens vijf dagen per week minimaal 30 minuten beweegt tussen theoretisch en praktisch opgeleide mensen. 

 

 

 

Lichamelijke activiteit in Noord- en Oost-Gelderland

J NNGB

Middelbare scholieren

Het aandeel middelbare scholieren dat dagelijks minimaal een uur beweegt, loopt uiteen van 12% in de gemeente Oldebroek tot 21% in de gemeente Berkelland. De gemeente Epe (17%) hoort bij de gemeenten met de gemiddelde scores.

Het aandeel dat lid is van een sportvereniging loopt uiteen van 52% in de gemeente Nunspeet tot 83% in de gemeente Oost-Gelre. De gemeente Epe (72%) hoort bij de gemeenten met de gemiddelde scores.

Jongvolwassenen

Het aandeel jongvolwassenen dat minstens vijf dagen per week minimaal 30 minuten beweegt, loopt uiteen van 61% in de gemeente Epe tot 81% in de gemeente Voorst. De gemeente Epe (61%) hoort bij de gemeenten met de ongunstige scores.

JV beweegnormJ lid sportvereniging

Bronnen

  • GGD Noord- en Oost-Gelderland
  • E-MOVO 2015.
  • GGD Noord- en Oost-Gelderland
  • Gezondheidsmonitor Jeudg 2019
  • GGD Noord- en Oost-Gelderland
  • Gezondheidsmonitor Jongvolwassenen 2019
  • Hendriksen IJM, Bernaards CM, Commissaris DACM, Proper KI, Mechelen W van, Hildebrandt VH
  • Langdurig zitten: een nieuwe bedreiging voor onze gezondheid!
  • TSG
  • 2013
  • Hildebrandt VH, Bernaards CM, Stubbe JH
  • Trendrapport Bewegen en Gezondheid 2010/2011.
  • Leiden: TNO, 2013.
  • Gezondheidsraad
  • Beweegrichtlijnen 2017
  • Den Haag: Gezondheidsraad, 2017

De Nederlandse Norm Gezond Bewegen (NNGB) stelt dat volwassenen minstens vijf dagen per week een half uur matig inspannend actief moeten zijn. De norm is vooral gericht op het onderhouden van gezondheid op de lange termijn.

Intensieve lichamelijke activiteit bevordert de conditie van hart en longen, ofwel de cardiorespiratoire fitheid. Ook hier is een norm voor: de Fitnorm. Een volwassene voldoet aan de Fitnorm wanneer hij/zij op ten minste drie dagen per week minimaal twintig minuten per dag intensief beweegt.

Volwassenen zijn inactief wanneer ze op geen enkele dag minimaal 30 minuten bewegen.

Lichamelijke activiteit in de gemeente Epe

In de gemeente Epe voldoet in 2020 56% van de volwassenen aan de beweegrichtlijn 2017. Bijna twee op de drie volwassenen beweegt minstens 150 minuten per week matig intensief en vier op de vijf volwassenen doet minstens twee keer per week bot- en spierversterkende activiteiten. Bijna drie op de vijf volwassenen sport minstens één keer per week.

In de gemeente Epe is het percentage volwassenen dat voldoet aan de beweegrichtlijn en dat minstens één keer per week sport gelijk aan het gemiddelde in Midden-IJssel/Oost-Veluwe en Noord- en Oost-Gelderland.

Lichamelijke activiteit 18-65 jarigen, 2020
  Gemeente Epe Midden-IJssel/Oost-Veluwe Noord- en Oost-Gelderland
Voldoet aan de beweegrichtlijn1 56% 55% 55%
Beweegt minstens 150 minuten per week 64% 63% 63%
Doet minimaal 2 keer per week bot- en spierversterkende activiteiten 81% 81% 82%
Sport minimaal 1 keer per week 55% 55% 55%
1 : Minstens 150 minuten per week matig intensieve inspanning en minstens 2 keer per week bot- en spierversterkende activiteiten
Als er een significant verschil (p<0,05) ten opzichte van de gemeente is, dan is dat vet weergegeven

Meer gegevens over lichamelijke activiteit in de gemeente en de regio staan onderaan deze pagina bij 'Zie ook', Cijfers volwassenen en ouderen 2020.

Trends

V lichamelijke activiteit Epe

In de regio Midden-IJssel/Oost-Veluwe ligt het aandeel volwassenen dat voldoet aan de beweegrichtlijn in 2020 net zo hoog als in 2012. Het aandeel volwassenen dat minimaal 1 keer per week sport laat van 2016 naar 2020 een significant dalende trend zien.

In de gemeente Epe blijft het aandeel volwassenen dat voldoet aan de beweegrichtlijn in 2021 eveneens net zo hoog als in 2012. Daarnaast neemt hier ook het aandeel volwassenen dat minimaal 1 keer per week sport een dalende trend zien, maar deze trend is niet significant.

Verschillen tussen doelgroepen in Midden-IJssel/Oost-Veluwe

V lichamelijke activiteit MIJOV

Vrouwen voldoen vaker aan de beweegrichtlijn dan mannen. Tegelijkertijd is onder mannen het percentage dat ten minste wekelijks sport hoger dan bij vrouwen.

Wanneer de leeftijd toeneemt, neemt het percentage volwassenen dat ten minste eens per week sport af.

Naarmate de sociaaleconomische status (SES) toeneemt, neemt het percentage volwassenen dat wekelijks sport toe.

Van de volwassenen die alleen wonen, voldoet een kleiner percentage aan de beweegrichtlijn dan van de volwassenen die met minimaal één persoon samenwonen.

Lichamelijke activiteit volwassenen in Noord- en Oost-Gelderland

Het aandeel volwassenen dat voldoet aan de beweegrichtlijn, loopt uiteen van 51% in de gemeente Oldebroek tot 65% in de gemeente Oost Gelre. De gemeente Epe (56%) behoort tot de gemeenten die ongunstig scoren.

Het percentage volwassenen dat minstens één dag per week sport, loopt uiteen van 46% in de gemeente Nunspeet tot 64% in de gemeente Oost Gelre. De gemeente Epe (55%) behoort tot de gemeenten die gemiddeld scoren.

V voldoet aan NNGBV sport minstens een dag per week

De beweegrichtlijn 2017 stelt dat 65-plussers minstens 150 minuten per week matig inspannend actief moeten zijn, verspreid over meerdere dagen. Daarnaast moeten 65-plussers minstens twee keer per week spier- en botversterkende activiteiten uitvoeren, in combinatie met balansoefeningen. Ook geldt het advies om veel stilzitten te voorkomen. De beweegrichtlijn is een minimumrichtlijn om mensen te motiveren in beweging te komen. Voor mensen die voldoen aan de richtlijn geldt dat meer bewegen nog beter is. 

Lichamelijke activiteit in de gemeente Epe

In de gemeente Epe voldoet in 2020 twee op de vijf 65-plussers aan de beweegrichtlijn 2017. Bijna de helft van de 65-plussers beweegt minstens 150 minuten per week matig intensief en zeven op de tien doet minstens twee keer per week bot- en spierversterkende activiteiten. Daarnaast doet 7% van de 65-plussers minstens twee keer per week balansoefeningen.

Ruim een op de drie 65-plussers sport minimaal één keer per week. Een op de zeven 65-plussers maakt gebruik van sport- en/of beweegactiviteiten voor ouderen vanuit een activiteiten- of dienstencentrum en 17% maakt gebruik van overige sport- en/of beweegactiviteiten in de eigen gemeente.

Het percentage 65-plussers dat gebruik maakt van sport- en/of beweegactiviteiten vanuit een activiteiten- of dienstencentrum, is in de gemeente Epe hoger dan het gemiddelde in de Midden-IJssel/ Oost-Veluwe.

Lichamelijke activiteit 65-plussers, 2020
  Gemeente Epe Midden-IJssel/Oost-Veluwe Noord- en Oost-Gelderland
Voldoet aan de beweegrichtlijn1 39% 40% 40%
Beweegt minstens 150 minuten per week 47% 48% 48%
Doet minimaal 2 keer per week bot- en spierversterkende activiteiten 70% 73% 72%
Doet minstens 2 keer per week balansoefeningen 7% 6% 7%
Sport minimaal 1 keer per week 36% 36% 35%
Maakt gebruik van sport- en/of beweegactiviteiten in de eigen gemeente 15% 11% 13%
Maakt gebruik van overige sport- en/of beweegactiviteiten in de eigen gemeente 17% 16% 17%
1: Minstens 150 minuten per week matig intensieve inspanning en minstens 2 keer per week bot- en spierversterkende activiteiten
Als er een significant verschil (p<0,05) ten opzichte van de gemeente is, dan is dat vet weergegeven.

Meer gegevens over lichamelijke activiteit in de gemeente en de regio staan onderaan deze pagina bij 'Zie ook', Cijfers volwassenen en ouderen 2020.

 

Trends

O lichamelijke activiteit Apeldoorn

In Midden-IJssel/Oost-Veluwe neemt het aandeel ouderen dat voldoet aan de beweegrichtlijn licht af, maar deze trend is niet significant. Daarnaast daalt het percentage ouderen dat minimaal 1 keer per week sport, maar ook deze afname is niet significant.

In de gemeente Epe stijgt het percentage ouderen dat voldoet aan de beweegrichtlijn, maar deze trend is niet significant. Het aandeel ouderen dat minimaal 1 keer per week sport neemt af, maar deze trend is eveneens niet significant.

 

Verschillen tussen doelgroepen in Midden-IJssel/Oost-Veluwe

O lichamelijke activiteit MIJOV

Mannen voldoen vaker aan de beweegrichtlijn dan vrouwen.

Mensen van 65 tot en met 74 jaar voldoen vaker aan de beweegrichtlijn en sporten vaker dan 75-plussers.

Naarmate de sociaaleconomische status (SES) toeneemt, neemt het percentage 65-plussers dat voldoet aan de beweegrichtlijn en dat minstens één keer per week sport toe.

65-plussers die alleen wonen voldoen minder vaak aan de beweegrichtlijn en sporten minder vaak dan 65-plussers die samenwonen.

Lichamelijke activiteit in Noord- en Oost-Gelderland

Het aandeel 65-plussers dat voldoet aan de beweegrichtlijn, loopt uiteen van 32% in gemeente Oldebroek tot 47% in gemeente Doetinchem. De gemeente Epe (39%) behoort tot de gemeenten die gemiddeld scoren.

Het aandeel 65-plussers dat minstens eens per week sport, loopt uiteen van 28% in de gemeente Oldebroek tot 41% in de gemeente Doetinchem. De gemeente Epe (36%) behoort tot de gemeenten die gunstig scoren.

O voldoet aan NNGBO is inactief