Lichamelijke activiteit

Lichamelijke activiteit verbetert de kwaliteit van leven en is goed voor de gezondheid. Matig intensief bewegen zijn activiteiten als fietsen, stevig wandelen of trampolinespringen. Deze activiteiten verlagen het risico op hartziekten, diabetes, beroerte, depressie, botontkalking en vroegtijdig overlijden. Daarnaast verlaagt het ook het risico op verschillende soorten kanker. Intensief bewegen, zoals hardlopen, voetballen of tennis, verbetert daarnaast de conditie van het hart en de longen. 

Wie voldoende lichamelijk actief is, kan daarnaast toch te veel en te lang achtereen zitten (sedentair gedrag). Te lang zitten kan komen door bijvoorbeeld te computeren of televisie te kijken. Sedentair gedrag kent ook gezondheidsrisico’s, zoals een verhoogd risico op diabetes, depressie en eerder overlijden. 

In 2017 zijn nieuwe beweegrichtlijnen gemaakt. Deze zijn eind 2017 door de Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Zorg aangenomen. In de nieuwe beweegrichtlijn staat dat kinderen dagelijks minstens één uur matig intensief lichamelijk actief moeten zijn. Daarnaast moeten ze ook minimaal drie keer per week spier- en botversterkende activiteiten doen.

Het is niet bekend hoeveel kinderen in de gemeente voldoende bewegen volgens deze richtlijn. Daarom laten we zien hoeveel kinderen minimaal 7 uur bewegen per week.

Een officiële richtlijn voor beeldschermgebruik is er (nog) niet. Maar om ouders toch een idee te geven, zijn er organisaties die wel een richtlijn hebben gemaakt. De maximale tijd dat een kind voor een beeldscherm mag zitten verschilt voor de verschillende leeftijden. Het varieert van maximaal 30 minuten per dag voor kinderen van 2-4 jaar tot maximaal 3 uur per dag voor jongeren van 12 jaar en ouder.

Lichamelijke activiteit in de gemeente Heerde

In de gemeente Heerde beweegt in 2017 driekwart van de kinderen minimaal zeven uur per week. Daarnaast is 71% van de kinderen lid van een sportvereniging. Aan de andere kant is 0,5% inactief. Deze kinderen bewegen minder dan drie uur in de week.  En ook blijkt dat 27% van de kinderen elke dag meer dan twee uur tv kijkt of computert.

De gemeente Heerde verschilt voor deze onderwerpen niet significant van Midden-IJssel/Oost-Veluwe en Noord- en Oost-Gelderland.

Lichamelijke activiteit van kinderen, 2017
  Gemeente Heerde Midden-IJssel/Oost-Veluwe Noord- en Oost-Gelderland
Beweegt 7 uur of meer per week 75% 79% 80%
Is lid van een sportvereniging 71% 71% 71%
Is inactief 0,5% 1,9% 1,5%
Dagelijks > 2 uur tv kijken of computeren 27% 27% 26%
Als er een significant verschil (p<0,05) ten opzichte van de gemeente is, dan is dat vet weergegeven

Trends

K lichamelijke activiteit Heerde

In de gemeente Heerde en in Midden-IJssel/Oost-Veluwe is geen duidelijke trend te zien tussen 2009 en 2017 in het percentage kinderen dat minimaal zeven uur per week beweegt, dat lid is van een sportvereniging en dat dagelijks meer dan twee uur tv kijkt of computert.


 

Verschil tussen doelgroepen in Midden-IJssel/Oost-Veluwe

K lichamelijke activiteit Midden-IJsselOost-Veluwe

Jongens  bewegen vaker zeven uur of meer per week dan meisjes, maar besteden ook vaker meer dan twee uur per dag aan tv kijken of computeren dan meisjes.

Oudere kinderen bewegen vaker zeven uur of meer per week en zijn vaker lid van een sportvereniging, maar besteden ook vaker meer dan twee uur  per dag aan tv kijken of computeren dan jongere kinderen.

Kinderen uit een gezin met een hoge SES zijn vaker lid van een sportvereniging en besteden minder vaak meer dan twee uur per dag aan tv kijken of computer dan kinderen uit een gezin met een lage SES.

Lichamelijke activiteit in Noord- en Oost-Gelderland

Kinderen (4 12 jaar) die 7 uur of meer per week bewegen, 2017

Het aandeel kinderen dat zeven uur of meer per week beweegt, loopt uiteen van 74% in gemeente Ermelo tot 86% in gemeente Oost Gelre. De gemeente Heerde (75%) hoort bij de gemeenten met de slechtste scores.

Het aandeel kinderen dat lid is van een sportvereniging loopt uiteen van 49% in gemeente Nunspeet tot 81% in gemeente Berkelland. De gemeente Heerde (71%) hoort bij de gemeenten met de gunstigste scores.

Het aandeel kinderen dat dagelijks meer dan twee uur tv kijkt of computert, loopt uiteen van 13% in gemeente Nunspeet tot 35% in gemeente Winterswijk. De gemeente Heerde (27%) hoort bij de gemeenten met de gemiddelde scores.

Kinderen (0 12 jaar) die dagelijks meer dan 2 uur tv kijken of computeren, 2017Kinderen (4 12 jaar) die lid zijn van een sportvereniging, 2017

Volgens de beweegrichtlijn moeten jongeren tot 18 jaar dagelijks minimaal een uur matig intensief bewegen. Vanaf 18 jaar is de richtlijn dat jongvolwassenen wekelijks minimaal 2,5 uur aan matig intensieve inspanning moeten doen verspreid over meerdere dagen. Voorbeelden van matig intensieve beweging zijn fietsen en stevig doorlopen. 

Daarnaast wordt in de beweegrichtlijn geadviseerd aan jongeren tot 18 jaar om minstens drie keer per week spier- en botversterkende oefeningen te doen. Vanaf 18 jaar is de richtlijn om dit minimaal twee keer per week te doen. Met spierversterkende oefeningen train je de omvang, kracht en uithoudingsvermogen van de spieren. Dit kan met bijvoorbeeld hardlopen. Bij botversterkende oefeningen belast je het lichaam met je eigen lichaamsgewicht, zoals bijvoorbeeld met trampoline of touwtjespringen. 

De beweegrichtlijn is vooral gericht op het onderhouden van gezondheid op de lange termijn. 

Lichamelijke activiteit in de gemeente Heerde

Middelbare scholieren (tweede- en vierdeklassers)

In de gemeente Heerde beweegt 17% van de middelbare scholieren in 2019 dagelijks minimaal een uur. Daarnaast is 71% lid van een sportvereniging.

In de gemeente Heerde is de lichamelijke activiteit vergelijkbaar met Midden-IJssel/Oost-Veluwe en Noord- en Oost-Gelderland.

Jongvolwassenen (18-25 jaar)

In 2019 beweegt 78% van de jongvolwassenen in de gemeente Heerde minstens vijf dagen per week minimaal 30 minuten. Daarnaast sport 52% minstens twee keer per week.

In de gemeente Heerde is de lichamelijke activiteit van jongvolwassenen vergelijkbaar met Midden-IJssel/Oost-Veluwe en Noord- en Oost-Gelderland.

Lichamelijke activiteit jongeren, 2019
    Gemeente Heerde Midden-IJssel/Oost-Veluwe Noord- en Oost-Gelderland
Beweegt dagelijks minimaal een uur  Middelbare scholieren 17% 17% 17%
Is lid van een sportvereniging  Middelbare scholieren 71% 72% 72%
Beweegt minstens 5 dagen per week minimaal 30 minuten  Jongvolwassenen 78% 76% 73%
Sport minimaal 2 keer per week  Jongvolwassenen 52% 51% 52%
Als er een significant verschil (p<0,05) ten opzichte van de gemeente is, dan is dat vet weergegeven

Meer gegevens over lichamelijke activiteit in de gemeente en in de regio staan onderaan deze pagina bij ‘Zie ook’, Cijfers jongeren 2019. 

Trends

J lichamelijke activiteit Heerde

Middelbare scholieren (tweede- en vierdeklassers)

In de gemeente Heerde is het percentage middelbare scholieren dat dagelijks minimaal een uur beweegt gelijk gebleven tussen 2015 en 2019. Het percentage middelbare scholieren dat lid is van een sportvereniging is gelijk gebleven.

In Midden-IJssel/Oost-Veluwe is het percentage middelbare scholieren dat dagelijks minimaal een uur beweegt gelijk gebleven in de periode 2015-2019. Het percentage middelbare scholieren dat lid is van een sportvereniging is toegenomen in 2019 ten opzichte van 2015.

Verschil tussen doelgroepen in Midden-IJssel/Oost-Veluwe

J lichamelijke activiteit Midden-IJssel Oost-Veluwe

Middelbare scholieren 

Jongens zijn vaker lid van een sportvereniging dan meisjes.

Tweedeklassers zijn vaker lid van een sportvereniging dan vierdeklassers.

Havo/vwo’ers bewegen vaker dagelijks minimaal een uur en zijn vaker lid van een sportvereniging dan vmbo’ers. 

 

Jongvolwassenen

Er is geen verschil tussen mannen en vrouwen wat betreft het aandeel dat minstens vijf dagen per week minimaal 30 minuten beweegt.

Er is geen verschil in het aandeel dat minstens vijf dagen per week minimaal 30 minuten beweegt tussen theoretisch en praktisch opgeleide mensen. 

 

 

 

Lichamelijke activiteit in Noord- en Oost-Gelderland

J NNGB

Middelbare scholieren

Het aandeel middelbare scholieren dat dagelijks minimaal een uur beweegt, loopt uiteen van 12% in de gemeente Oldebroek tot 21% in de gemeente Berkelland. De gemeente Heerde (17%) hoort bij de gemeenten met de gemiddelde scores.

Het aandeel dat lid is van een sportvereniging loopt uiteen van 52% in de gemeente Nunspeet tot 83% in de gemeente Oost-Gelre. De gemeente Heerde (71%) hoort bij de gemeenten met de gemiddelde scores.

Jongvolwassenen

Het aandeel jongvolwassenen dat minstens vijf dagen per week minimaal 30 minuten beweegt, loopt uiteen van 61% in de gemeente Epe tot 81% in de gemeente Voorst. De gemeente Heerde (78%) hoort bij de gemeenten met de gunstige scores.

JV beweegnormJ lid sportvereniging

Bronnen

  • GGD Noord- en Oost-Gelderland
  • E-MOVO 2015.
  • GGD Noord- en Oost-Gelderland
  • Gezondheidsmonitor Jeudg 2019
  • GGD Noord- en Oost-Gelderland
  • Gezondheidsmonitor Jongvolwassenen 2019
  • Hendriksen IJM, Bernaards CM, Commissaris DACM, Proper KI, Mechelen W van, Hildebrandt VH
  • Langdurig zitten: een nieuwe bedreiging voor onze gezondheid!
  • TSG
  • 2013
  • Hildebrandt VH, Bernaards CM, Stubbe JH
  • Trendrapport Bewegen en Gezondheid 2010/2011.
  • Leiden: TNO, 2013.
  • Gezondheidsraad
  • Beweegrichtlijnen 2017
  • Den Haag: Gezondheidsraad, 2017

De Nederlandse Norm Gezond Bewegen (NNGB) stelt dat volwassenen minstens vijf dagen per week een half uur matig inspannend actief moeten zijn. De norm is vooral gericht op het onderhouden van gezondheid op de lange termijn.

Intensieve lichamelijke activiteit bevordert de conditie van hart en longen, ofwel de cardiorespiratoire fitheid. Ook hier is een norm voor: de Fitnorm. Een volwassene voldoet aan de Fitnorm wanneer hij/zij op ten minste drie dagen per week minimaal twintig minuten per dag intensief beweegt.

Volwassenen zijn inactief wanneer ze op geen enkele dag minimaal 30 minuten bewegen.

Lichamelijke activiteit in de gemeente Heerde

In de gemeente Heerde voldoet in 2016 62% van de volwassenen aan de Nederlandse Norm Gezond Bewegen en één op de vier aan de Fitnorm. 5% van de volwassenen beweegt op geen enkele dag minimaal 30 minuten (inactief) en drie op de vijf volwassenen in de gemeente Heerde sporten minstens één keer per week. Een kwart van de volwassenen maakt gebruik van sport- en/of beweegactiviteiten voor volwassenen in de eigen gemeente.

De percentages in de verschillende categorieën komen in de gemeente Heerde overeen met de gemiddelden in Midden-IJssel/Oost-Veluwe en Noord- en Oost-Gelderland.

Lichamelijke activiteit 19-65 jarigen, 2016
  Gemeente Heerde Midden-IJssel/Oost-Veluwe Noord- en Oost-Gelderland
Voldoet aan NNGB 62% 64% 63%
Voldoet aan de Fitnorm  23% 23% 23%
Is inactief1 5% 4% 5%
Sport minimaal 1 keer per week 59% 62% 60%
Maakt gebruik van sport- en/of beweegactiviteiten in de eigen gemeente 25% 25% 28%
1: Beweegt op geen enkele dag minimaal 30 minuten
Als er een significant verschil (p<0,05) ten opzichte van de gemeente is, dan is dat vet weergegeven.

Meer gegevens over lichamelijke activiteit in de gemeente en de regio staan onderaan deze pagina bij 'Zie ook', Cijfers volwassenen en ouderen 2016.

Trends

V lichamelijke activiteit HeerdeHet percentage volwassenen dat voldoet aan de NNGB en het percentage volwassenen dat minstens één dag per week sport is in de gemeente Heerde en in Midden-IJssel/Oost-Veluwe gelijk gebleven ten opzichte van 2012.

Verschillen tussen doelgroepen in Midden-IJssel/Oost-Veluwe

V lichamelijke activiteit MIJOV

Vrouwen voldoen vaker aan de NNGB dan mannen. Het percentage dat wekelijks sport, is bij mannen en vrouwen ongeveer gelijk.

Van de volwassenen in de leeftijdsgroep 50-65 jaar voldoet een groter percentage aan de NNGB dan van de overige volwassenen. Dit heeft te maken met het feit dat volwassenen onder de 55 jaar intensiever moeten bewegen om aan de norm te voldoen dan volwassenen boven de 55 jaar. Het percentage volwassenen dat wekelijks sport, is het hoogst in de jongste leeftijdscategorie en het laagst in de oudste leeftijdscategorie.

Het percentage volwassenen dat voldoet aan de NNGB is ongeveer even groot bij de verschillende opleidingsniveaus. Het percentage volwassenen dat wekelijks sport, is het het laagst onder laagopgeleiden en het hoogst onder hoogopgeleiden.

Van de volwassenen die alleen wonen, voldoet een vergelijkbaar percentage aan de NNGB als van de volwassenen die met minimaal één persoon samen wonen. Hetzelfde geldt voor het percentage volwassenen dat wekelijks sport.

Lichamelijke activiteit volwassenen in Noord- en Oost-Gelderland

Het aandeel volwassenen dat voldoet aan de NNGB, loopt uiteen van 57% in de gemeente Nunspeet tot 70% in de gemeente Epe. De gemeente Heerde (62%) behoort tot de gemeenten met gemiddelde scores.

Het aandeel volwassenen dat minstens één dag per week sport, loopt uiteen van 48% in de gemeente Oldebroek tot 65% in de gemeente Bronckhorst. De gemeente Heerde (59%) behoort tot de gemeenten met de gemiddelde scores.

V voldoet aan NNGBV sport minstens een dag per week

Bronnen

  • GGD Noord- en Oost-Gelderland
  • Monitor volwassenen en ouderen 2016

De Nederlandse Norm Gezond Bewegen (NNGB) stelt dat ouderen minstens vijf dagen per week een half uur matig inspannend actief moeten zijn. De norm is vooral gericht op het onderhouden van gezondheid op de lange termijn.

Intensieve lichamelijke activiteit bevordert de conditie van hart en longen. Ook hier is een norm voor: de Fitnorm. Een oudere voldoet aan de Fitnorm als hij/zij tenminste drie keer per week gedurende minimaal 20 minuten zwaar intensieve lichamelijke activiteit verricht.

Ouderen zijn inactief wanneer ze op geen enkele dag minimaal 30 minuten bewegen.

Lichamelijke activiteit in de gemeente Heerde

In de gemeente Heerde voldoet in 2016 drie kwart van de 65-plussers aan de Nederlandse Norm Gezond Bewegen en bijna de helft voldoet aan de Fitnorm. Acht procent beweegt op geen enkele dag minimaal 30 minuten (inactief). Twee op de vijf ouderen sporten minstens één keer per week. Bijna één op de tien 65-plussers maakt gebruik van sport- en/of beweegactiviteiten voor ouderen vanuit een activiteiten- of dienstencentrum of van overige sport- en/of beweegactiviteiten in de eigen gemeente.

In de gemeente Heerde komen de percentages in de verschillende categorieën overeen met het gemiddelde in Midden-IJssel/Oost-Veluwe en Noord- en Oost-Gelderland.

Lichamelijke activiteit 65-plussers, 2016
  Gemeente Heerde Midden-IJssel/Oost-Veluwe Noord- en Oost-Gelderland
Voldoet aan NNGB 74% 74% 73%
Voldoet aan de Fitnorm  49% 50% 50%
Is inactief1 8% 9% 9%
Sport minimaal 1 keer per week 39% 38% 37%
Maakt gebruik van sport- en/of beweegactiviteiten in de eigen gemeente 8% 8% 10%
Maakt gebruik van overige sport- en/of beweegactiviteiten in de eigen gemeente 9% 9% 10%
1: Beweegt op geen enkele dag minimaal 30 minuten
Als er een significant verschil (p<0,05) ten opzichte van de gemeente is, dan is dat vet weergegeven.

Meer gegevens over lichamelijke activiteit in de gemeente en de regio s

Verschillen tussen doelgroepen in Midden-IJssel/Oost-Veluwe

O lichamelijke activiteit MIJ OV

Mannen voldoen vaker aan de NNGB en zijn minder vaak inactief dan vrouwen.

De 65- tot 75-jarigen voldoen vaker aan de NNGB en zijn minder vaak inactief dan de 75-plussers.

Naarmate het opleidingsniveau toeneemt, neemt het percentage ouderen toe dat voldoet aan de NNGB. Het percentage ouderen dat inactief is, neemt juist af met een hoger opleidingsniveau.

Ouderen die alleen wonen voldoen minder vaak aan de NNGB en zijn vaker inactief dan samenwonenden. Dit verschil wordt verklaard doordat de ouderen die alleen wonen gemiddeld ouder zijn dan ouderen die samenwonen. Bij de andere verschillen tussen doelgroepen, is een verschil in leeftijd niet de verklaring.

 

Lichamelijke activiteit in Noord- en Oost-Gelderland

Het aandeel 65-plussers dat voldoet aan de NNGB, loopt uiteen van 66% in gemeente Montferland tot 77% in gemeente Lochem. De gemeente Heerde (74%) behoort tot de gemeenten met de gunstige scores.

Het aandeel ouderen dat inactief, is loopt uiteen van 7% in de gemeente Aalten tot 13% in de gemeente Harderwijk. De gemeente Heerde (8%) behoort tot de gemeenten met de gunstige scores.

O voldoet aan NNGBO is inactief

Bronnen

  • GGD Noord- en Oost-Gelderland
  • Monitor volwassenen en ouderen 2016