Lichamelijke activiteit

Lichamelijke activiteit verbetert de kwaliteit van leven en is goed voor de gezondheid. Matig intensief bewegen zijn activiteiten als fietsen, stevig wandelen of trampolinespringen. Deze activiteiten verlagen het risico op hartziekten, diabetes, beroerte, depressie, botontkalking en vroegtijdig overlijden. Daarnaast verlaagt het ook het risico op verschillende soorten kanker. Intensief bewegen, zoals hardlopen, voetballen of tennis, verbetert daarnaast de conditie van het hart en de longen. 

In 2017 zijn nieuwe beweegrichtlijnen gemaakt. Deze zijn eind 2017 door de Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Zorg aangenomen. In de nieuwe beweegrichtlijn staat dat kinderen dagelijks minstens één uur matig intensief lichamelijk actief moeten zijn. Daarnaast moeten ze ook minimaal drie keer per week spier- en botversterkende activiteiten doen en moeten ze voorkomen om veel te zitten. Verder wordt geadviseerd om veel zitten te voorkomen. In 2021 zaten kinderen gemiddeld 7 uur en 12 minuten per dag; school is voor kinderen de belangrijkste zitactiviteit.

Een richtlijn die ouders kunnen gebruiken om oogproblemen te voorkomen is de 20-20-2 richtlijn: na 20 minuten dichtbij kijken (bijvoorbeeld beeldschermgebruik), 20 seconden in de verte kijken en daarnaast minimaal twee uur per dag naar buiten. Door deze richtlijn te hanteren kan ook het beeldschermgebruik van kinderen verminderd worden.

Lichamelijke activiteit in de gemeente Berkelland

In de gemeente Berkelland beweegt in 2021 39% van de kinderen minstens één uur per dag. Daarnaast is 84% van de kinderen lid van een sportvereniging. Aan de andere kant blijkt dat 36% van de kinderen elke dag meer dan twee uur tv kijkt of computert.

In de gemeente Berkelland is het aandeel kinderen dat lid is van een sportvereniging en het aandeel kinderen dat wekelijks meer dan 14 uur achter de tv of computer zit, groter dan in Noord- en Oost-Gelderland.

Lichamelijke activiteit van kinderen, 2021
  Gemeente Berkelland Achterhoek Noord- en Oost-Gelderland
Beweegt minstens 1 uur per dag 39% 41% 38%
Is lid van een sportvereniging 84% 83% 77%
Wekelijks > 14 uur tv kijken of computeren 36% 34% 30%
Als er een significant verschil (p<0,05) ten opzichte van de gemeente is, dan is dat vet weergegeven

Trends

K lichamelijke activiteit Berkelland

Na een daling in 2017 is er in de Achterhoek in 2021 een stijging te zien in het aandeel kinderen dat wekelijks meer dan veertien uur tv kijkt of computert. Het aandeel kinderen dat lid is van een sportvereniging is stabiel gebleven.

In de gemeente Berkelland is het aandeel kinderen dat wekelijks meer dan veertien uur tv kijkt of computert en het aandeel kinderen dat lid is van een sportvereniging stabiel gebleven.

Verschil tussen doelgroepen in de Achterhoek

K lichamelijke activiteit Achterhoek1

Jongens bewegen vaker minstens één uur per dag dan meisjes.

Oudere kinderen zijn vaker lid van een sportvereniging, maar besteden ook vaker meer dan veertien uur per week aan tv kijken of computeren dan jongere kinderen. Daarnaast bewegen vier- tot en met zevenjarige kinderen vaker minstens één uur per dag dan acht- tot twaalfjarige kinderen.

Kinderen uit een gezin met een hoge sociaaleconomische status zijn vaker lid van een sportvereniging en besteden minder vaak meer dan veertien uur per week aan tv kijken of computeren dan kinderen uit een gezin met een lage sociaaleconomische status.

Lichamelijke activiteit in Noord- en Oost-Gelderland

Kinderen (4-12 jaar) die bewegen

Het aandeel kinderen dat minstens één uur per dag beweegt, loopt uiteen van 34% in de gemeente Harderwijk tot 48% in de gemeente Oost Gelre. De gemeente Berkelland (39%) hoort bij de gemeenten die gemiddeld scoort.

Het aandeel kinderen dat lid is van een sportvereniging loopt uiteen van 61% in gemeente Nunspeet tot 87% in gemeente Oost Gelre. De gemeente Berkelland (84%) hoort bij de gemeenten die gunstig scoort.

Het aandeel kinderen dat wekelijks meer dan veertien uur tv kijkt of computert, loopt uiteen van 20% in gemeente Nunspeet tot 37% in gemeente Oude IJsselstreek. De gemeente Berkelland (36%) hoort bij de gemeenten die ongunstig scoort.

Beeldschermgebruik bij kinderen (0-12 jaar)Kinderen (4-12 jaar) die lid zijn van een sportvereniging

Volgens de beweegrichtlijn moeten jongeren tot 18 jaar dagelijks minimaal een uur matig intensief bewegen. Vanaf 18 jaar is de richtlijn om wekelijks minimaal 2,5 uur aan matig intensieve inspanning moeten doen verspreid over meerdere dagen.

Daarnaast wordt in de beweegrichtlijn geadviseerd aan jongeren tot 18 jaar om minstens drie keer per week spier- en botversterkende oefeningen te doen. Vanaf 18 jaar is de richtlijn om dit minimaal twee keer per week te doen.

De beweegrichtlijnen zijn vooral gericht op het onderhouden van gezondheid op de lange termijn.

Lichamelijke activiteit in de gemeente Berkelland

Middelbare scholieren (tweede- en vierdeklassers) 

In de gemeente Berkelland beweegt in 2021 16% van de middelbare scholieren dagelijks minimaal een uur en is 93% wekelijks actief in de vrije tijd. In 2019 was 78% van de middelbare scholieren lid van een sportvereniging.

Het aandeel middelbare scholieren dat wekelijks actief is in de vrije tijd, is groter in de gemeente Berkelland dan in de Achterhoek en Nederland.

Lichamelijke activiteit middelbare scholieren, 2021
  Gemeente Berkelland Achterhoek Nederland
Beweegt iedere dag minimaal een uur  16% 17% 16%
Is wekelijks actief (sport/bewegen) in de vrije tijd 93% 90% 88%
Is lid van een sportvereniging * 78% 77% -
- : Geen gegevens beschikbaar
* : Cijfers uit Gezondheidsmonitor Jeugd 2019; niet nagevraagd in 2021
Als er een significant verschil (p<0,05) ten opzichte van de gemeente is, dan is dat vet weergegeven

Jongvolwassenen (18-25 jaar)

In 2019 beweegt 67% van de jongvolwassenen in de gemeente Berkelland minstens vijf dagen per week minimaal 30 minuten. Daarnaast sport 59% minstens twee keer per week.

In de gemeente Berkelland is de lichamelijke activiteit van jongvolwassenen vergelijkbaar met de Achterhoek en Noord- en Oost-Gelderland.

Lichamelijke activiteit jongvolwassenen, 2019
    Gemeente Berkelland Achterhoek Noord- en Oost-Gelderland
Beweegt 5 dagen of meer per week minimaal 30 minuten  Jongvolwassenen 67% 71% 73%
Sport minimaal 2 keer per week  Jongvolwassenen 59% 56% 52%
Als er een significant verschil (p<0,05) ten opzichte van de gemeente is, dan is dat vet weergegeven.

Meer gegevens over lichamelijke activiteit in de gemeente en in de regio staan onderaan deze pagina bij ‘Zie ook’, Cijfers jongeren 2019. 

Trends

J lichamelijke activiteit Berkelland

Middelbare scholieren (tweede- en vierdeklassers)

In de gemeente Berkelland is het aandeel middelbare scholieren dat dagelijks minimaal een uur beweegt tussen 2011 en 2021 niet significant veranderd. Het aandeel middelbare scholieren dat lid is van een sportvereniging is tussen 2011 en 2019 niet significant veranderd.

In de Achterhoek is het aandeel middelbare scholieren dat dagelijks minimaal een uur beweegt tussen 2011 en 2015 toegenomen en tussen 2015 en 2021 afgenomen. Het aandeel middelbare scholieren dat lid is van een sportvereniging is tussen 2011 en 2015 gelijk gebleven en tussen 2015 en 2019 toegenomen.

Verschil tussen doelgroepen in de Achterhoek

J lichamelijke activiteit Achterhoek

Middelbare scholieren 

Jongens bewegen vaker dagelijks minimaal een uur en zijn vaker lid van een sportvereniging dan meisjes.

Tweedeklassers zijn vaker lid van een sportvereniging dan vierdeklassers.

Havo/vwo’ers bewegen vaker dagelijks minimaal een uur en zijn vaker lid van een sportvereniging van vmbo’ers.

Jongvolwassenen 

Er is geen verschil tussen mannen en vrouwen wat betreft het aandeel dat minstens vijf dagen per week minimaal 30 minuten beweegt. 

Er is geen verschil in het aandeel dat minstens vijf dagen per week minimaal 30 minuten beweegt tussen theoretisch en praktisch opgeleide mensen.  

 

Lichamelijke activiteit in Noord- en Oost-Gelderland

J NNGB

Middelbare scholieren

Het aandeel middelbare scholieren dat dagelijks minimaal een uur beweegt, loopt uiteen van 11% in de gemeente Oldebroek tot 25% in de gemeente Lochem. De gemeente Berkelland (16%) hoort bij de gemeenten met de gemiddelde scores.

Het aandeel dat lid is van een sportvereniging loopt uiteen van 52% in de gemeente Nunspeet tot 83% in de gemeente Oost Gelre. De gemeente Berkelland (78%) hoort bij de gemeenten met de gunstige scores.

Jongvolwassenen

Het aandeel jongvolwassenen dat minstens vijf dagen per week minimaal 30 minuten beweegt, loopt uiteen van 61% in de gemeente Epe tot 81% in de gemeente Voorst. De gemeente Berkelland (67%) hoort bij de gemeenten met de ongunstige scores.

JV beweegnormJ lid sportvereniging

Bronnen

  • Gezondheidsraad
  • Beweegrichtlijnen 2017
  • Den Haag: Gezondheidsraad, 2017

De Nederlandse Norm Gezond Bewegen (NNGB) stelt dat volwassenen minstens vijf dagen per week een half uur matig inspannend actief moeten zijn. De norm is vooral gericht op het onderhouden van gezondheid op de lange termijn.

Intensieve lichamelijke activiteit bevordert de conditie van hart en longen, ofwel de cardiorespiratoire fitheid. Ook hier is een norm voor: de Fitnorm. Een volwassene voldoet aan de Fitnorm wanneer hij/zij op ten minste drie dagen per week minimaal twintig minuten per dag intensief beweegt.

Volwassenen zijn inactief wanneer ze op geen enkele dag minimaal 30 minuten bewegen.

Lichamelijke activiteit in de gemeente Berkelland

In de gemeente Berkelland voldoet in 2020 56% van de volwassenen aan de beweegrichtlijn 2017. Twee op de drie volwassenen beweegt minstens 150 minuten per week matig intensief en vier op de vijf volwassenen doet minstens twee keer per week bot- en spierversterkende activiteiten. Drie op de vijf volwassenen sport minstens één keer per week.

Het percentage volwassenen dat minstens twee keer per week bot- en spierversterkende activiteiten doet, is in de gemeente Berkelland lager dan het gemiddelde in de Achterhoek. Het percentage volwassen dat minstens een dag per week sport, is in de gemeente Berkelland hoger dan het gemiddelde in Noord- en Oost-Gelderland.

Lichamelijke activiteit 18-65 jarigen, 2020
  Gemeente Berkelland Achterhoek Noord- en Oost-Gelderland
Voldoet aan de beweegrichtlijn 20171 56% 58% 55%
Beweegt minstens 150 minuten per week matig intensief 65% 65% 63%
Doet minimaal 2 keer per week bot- en spierversterkende activiteiten 79% 83% 82%
Sport minimaal 1 keer per week 59% 56% 55%
1 : Minstens 150 minuten per week matig intensieve inspanning en minstens 2 keer per week bot- en spierversterkende activiteiten
Als er een significant verschil (p<0,05) ten opzichte van de gemeente is, dan is dat vet weergegeven.

Meer gegevens over lichamelijke in de gemeente en de regio staan onderaan deze pagina bij 'Zie ook', Cijfers volwassenen en volwassenen 2020.

Trends

V lichamelijke activiteit Berkelland

In de Achterhoek neemt het aandeel volwassenen dat voldoet aan de beweegrichtlijn significant toe in de periode 2012-2020. Het aandeel volwassenen dat minimaal 1 keer per week sport laat een significant dalende trend zien in deze periode.

In de gemeente Berkelland neemt het aandeel volwassenen dat voldoet aan de beweegrichtlijn licht toe van 2012 naar 2020, maar deze trend is niet significant. Het aandeel volwassenen dat minimaal 1 keer per week sport laat een stijging zien, maar deze trend is eveneens niet significant.

 

Verschillen tussen doelgroepen in de Achterhoek

V lichamelijke activiteit AH

Vrouwen voldoen even vaak aan de beweegrichtlijn als mannen. Het percentage dat wekelijks sport, is bij mannen ook ongeveer even groot als bij vrouwen.

Naarmate de leeftijd toeneemt, neemt het percentage volwassenen dat ten minste eens per week sport af.

Volwassen met een gemiddelde of hoge sociaaleconomische status (SES) voldoen vaker aan de beweegrichtlijn dan volwassenen met een lage SES. Naarmate de SES toeneemt, neemt het percentage volwassenen dat wekelijks sport toe.

Van de volwassenen die alleen wonen, voldoet een kleiner percentage aan de beweegrichtlijn en sport een kleiner percentage wekelijks dan van de volwassenen die met minimaal één persoon samenwonen.

Lichamelijke activiteit volwassenen in Noord- en Oost-Gelderland

Het aandeel volwassenen dat voldoet aan de beweegrichtlijn, loopt uiteen van 51% in de gemeente Oldebroek tot 65% in de gemeente Oost Gelre. De gemeente Berkelland (56%) behoort tot de gemeenten die gemiddeld scoren.

Het percentage volwassenen dat minstens één dag per week sport, loopt uiteen van 46% in de gemeente Nunspeet tot 64% in de gemeente Oost Gelre. De gemeente Berkelland (59%) behoort tot de gemeenten die gunstig scoren.

V voldoet aan NNGBV sport minstens een dag per week

Bronnen

De beweegrichtlijn 2017 stelt dat 65-plussers minstens 150 minuten per week matig inspannend actief moeten zijn, verspreid over meerdere dagen. Daarnaast moeten 65-plussers minstens twee keer per week spier- en botversterkende activiteiten uitvoeren, in combinatie met balansoefeningen. De beweegrichtlijn is een minimumrichtlijn om mensen te motiveren in beweging te komen. Voor mensen die voldoen aan de richtlijn geldt dat meer bewegen nog beter is. 

Lichamelijke activiteit in de gemeente Berkelland

In de gemeente Berkelland voldoet in 2020 ruim twee op de vijf 65-plussers aan de beweegrichtlijn 2017. De helft van de 65-plussers beweegt minstens 150 minuten per week matig intensief en bijna drie kwart doet minstens twee keer per week bot- en spierversterkende activiteiten. Daarnaast doet 9% van de 65-plussers minstens twee keer per week balansoefeningen.

Bijna twee op de vijf 65-plussers sport minimaal één keer per week. Een op de zes 65-plussers maakt gebruik van sport- en/of beweegactiviteiten voor ouderen vanuit een activiteiten- of dienstencentrum en 20% maakt gebruik van overige sport- en/of beweegactiviteiten in de eigen gemeente.

Het percentage 65-plussers dat dat gebruik maakt van sport- en/of beweegactiviteiten vanuit een activiteiten- of dienstencentrum of van overige sport- en/of beweegactiviteiten, is in de gemeente Berkelland hoger dan het gemiddelde in Noord- en Oost-Gelderland.

Lichamelijke activiteit 65-plussers, 2020
  Gemeente Berkelland Achterhoek Noord- en Oost-Gelderland
Voldoet aan de beweegrichtlijn 20171 42% 41% 40%
Beweegt minstens 150 minuten per week matig intensief 50% 50 48%
Doet minimaa 2 keer per week bot- en spierversterkende activiteiten 73% 72% 72%
Doet minstens 2 keer per week balansoefeningen 9% 8% 7%
Sport minimaal 1 keer per week 38% 36% 35%
Maakt gebruik van sport- en/of beweegactiviteiten in de eigen gemeente 16% 16% 13%
Maakt gebruik van overige sport- en/of beweegactiviteiten in de eigen gemeente 20% 19% 17%
1 : Minstens 150 minuten per week matig inensieve inspanning en minstens 2 keer per week bot- en spierversterkende activiteiten
Als er een significant verschil (p<0,05) ten opzichte van de gemeente is, dan is dat vet weergegeven.

Meer gegevens over lichamelijke activiteit in de gemeente en de regio staan onderaan deze pagina bij 'Zie ook', Cijfers volwassenen en ouderen 2020.

Trends

O lichamelijke activiteit Aalten

In de Achterhoek neemt het aandeel ouderen dat voldoet aan de beweegrichtlijn toe, maar deze trend is niet significant. Het aandeel ouderen dat minimaal 1 keer per week sport lijkt licht af te nemen, maar deze trend is eveneens niet significant.

In de gemeente Berkelland neemt het aandeel ouderen dat voldoet aan de beweegrichtlijn toe, maar deze trend is niet significant. Het percentage ouderen dat minimaal 1 keer per week sport neemt licht af, maar niet significant.

 

Verschillen tussen doelgroepen in de Achterhoek

O lichamelijke activiteit AHMannen voldoen vaker aan de beweegrichtlijn dan vrouwen.

Mensen van 65 tot en met 74 jaar voldoen vaker aan de beweegrichtlijn en sporten vaker dan 75-plussers.

Naarmate de sociaaleconomische status (SES) toeneemt, neemt het percentage 65-plussers dat voldoet aan de beweegrichtlijn en dat minstens één keer per week sport toe.

65-plussers die alleen wonen voldoen minder vaak aan de beweegrichtlijn en sporten minder vaak dan 65-plussers die samenwonen.

Lichamelijke activiteit in Noord- en Oost-Gelderland

Het aandeel 65-plussers dat voldoet aan de beweegrichtlijn, loopt uiteen van 32% in gemeente Oldebroek tot 47% in gemeente Doetinchem. De gemeente Berkelland (42%) behoort tot de gemeenten met gunstige scores.

Het aandeel 65-plussers dat minstens eens per week sport, loopt uiteen van 28% in de gemeente Oldebroek tot 41% in de gemeente Doetinchem. De gemeente Berkelland (38%) behoort tot de gemeenten met gunstige scores.

O voldoet aan NNGBO is inactief

Bronnen