Roken en drugsgebruik

Roken is de belangrijkste risicofactor voor gezondheidsproblemen in Nederland. Zo’n 9% van de ziektelast wordt veroorzaakt door roken. Roken verhoogt de kans op verschillende soorten kanker, COPD en hart- en vaatziekten. Het inademen van tabaksrook uit de omgeving (passief roken of meeroken) veroorzaakt ook gezondheidsschade. Het stoppen met roken kan zowel op de korte als lange termijn de opgelopen gezondheidsschade beperken.

Drugs zijn middelen die de hersenen prikkelen. Drugsgebruik kan leiden tot lichamelijke en psychische problemen, zoals concentratiestoornissen, depressie en verslaving. Daarnaast wordt drugsgebruik in verband gebracht met ervaren overlast in de buurt. Het is in Nederland verboden om drugs te telen, produceren, verkopen en bezitten. Het gebruik van softdrugs wordt gedoogd in coffeeshops.

Passief roken in de gemeente Apeldoorn

In de gemeente Apeldoorn wordt in 2017 bij 5% van de kinderen in huis gerookt. Dit is niet noodzakelijkerwijs in bijzijn van het kind. Bij 3% van de kinderen wordt thuis gerookt waar het kind bij is.

Het aandeel kinderen bij wie in huis wordt gerookt, wijkt in de gemeente Apeldoorn niet af van het gemiddelde in de regio.

Passief roken kinderen, 2017
  Gemeente Apeldoorn Midden-IJssel/Oost-Veluwe Noord- en Oost-Gelderland
In huis wordt gerookt (niet noodzakelijkerwijs in bijzijn van het kind) 5% 5% 5%
In huis wordt gerookt waar het kind bij is 3% 3% 3%
Als er een significant verschil (p<0,05) ten opzichte van de gemeente is, dan is dat vet weergegeven   

 

 

Meer gegevens over roken in de gemeente en in de regio staan onderaan deze pagina bij 'Zie ook', Cijfers kinderen 2017.

Trends

K roken Apeldoorn

Sinds 2009 is er een afname van het percentage kinderen bij wie thuis wordt gerookt. Dit geldt zowel voor de gemeente Apeldoorn als Midden-IJssel/Oost-Veluwe.

Verschillen tussen doelgroepen in Midden-IJssel/Oost-Veluwe

K roken MIJOV

Er is geen verschil tussen jongens en meisjes voor wat betreft roken bij hun thuis.

Naarmate kinderen ouder zijn, is er een groter aandeel bij wie thuis wordt gerookt.

Van de kinderen uit een gezin met een lage SES, wordt bij een groter aandeel thuis gerookt, dan van kinderen uit een gezin met een gemiddelde of hoge SES.

Passief roken in Noord- en Oost-Gelderland

Het aandeel kinderen bij wie thuis wordt gerookt (niet noodzakelijkerwijs in hun bijzijn), loopt uiteen van 2% in de gemeente Elburg tot 8% in de gemeente Brummen. De gemeente Apeldoorn (5%) behoort tot de gemeenten die gemiddeld scoren.

Het aandeel kinderen bij wie thuis wordt gerookt in hun bijzijn, loopt uiteen van 1% in de gemeente Voorst tot 5% in de gemeente Brummen. Ook hier behoort de gemeente Apeldoorn (3%) tot de gemeenten die gemiddeld scoren.

K roken

K roken kind

Bronnen

Voor jongeren is roken extra schadelijk. Het kan leiden tot een verminderde longfunctie en blijvende schade aan de hersenen. Ouders en vrienden kunnen het rookgedrag van jongeren beïnvloeden. Als jongeren familieleden of vrienden zien roken, is de kans groter dat zijzelf ook gaan roken. Dit geldt niet alleen voor naasten. Vreemden kunnen hier ook een invloed op hebben. Behalve dat jongeren anderen zien roken, speelt de nicotineafhankelijkheid die ze kunnen krijgen door het roken van anderen ook een rol.

Om roken te ontmoedigen is de campagne NIX18 ontwikkeld. Daarnaast heeft de overheid verschillende maatregelen genomen om roken te ontmoedigen. Zo is sinds 2014 de leeftijdsgrens voor het kopen van tabak verhoogd van 16 naar 18 jaar. Ook is het sinds 1 augustus 2020 verboden om op schoolterreinen te roken. Verder staan er nog een paar maatregelen op de planning, zoals het duurder maken van sigaretten en het rookvrij maken van meerdere kinderomgevingen zoals speeltuinen.

Jongeren zijn extra gevoelig voor de gevolgen van drugs. Jongeren hebben vaak een lager lichaamsgewicht dan volwassenen. Hierdoor hebben jongeren een hoger gehalte van de drug in hun bloed dan volwassenen. Bij jongeren kan drugsgebruik de ontwikkeling van de hersenen belemmeren wat zich kan uiten in reactie- en concentratieproblemen. Dit kan nadelige gevolgen hebben voor school, werk, thuis en relaties. Daarnaast kan drugsgebruik de persoonlijke en sociale ontwikkeling van jongeren verstoren. Dit geldt met name als jongeren veel gebruiken en hun gevoelens niet onder ogen durven te zien. Verder kan drugsgebruik leiden tot vergiftigingen, verslaving en psychische stoornissen.

Roken en drugsgebruik in de gemeente Apeldoorn

Middelbare scholieren (tweede- en vierdeklassers) 

In de gemeente Apeldoorn rookt in 2019 3% van de middelbare scholieren dagelijks. Daarnaast heeft 3% in de vier weken voor het onderzoek wiet/hasj gebruikt. Het ooit gebruikt hebben van andere middelen ligt laag onder deze groep. Het meest gebruikte andere middel onder middelbare scholieren is lachgas.

In de gemeente Apeldoorn is het roken en drugsgebruik van middelbare scholieren vergelijkbaar met Midden-IJssel/Oost-Veluwe en Noord- en Oost-Gelderland.

Jongvolwassenen

In 2019 rookt 19% van de jongvolwassenen dagelijks in de gemeente Apeldoorn. Een kwart van de jongvolwassenen gebruikte wiet/hasj in de vier weken voor het onderzoek. Ongeveer 14% heeft recent andere middelen gebruikt. De meest gebruikte andere middelen in deze groep zijn lachgas, ecstasy en amfetamine.

In de gemeente Apeldoorn is het aandeel jongvolwassenen dat recent wiet/hasj heeft gebruikt hoger dan in Midden-IJssel/Oost-Veluwe en Noord- en Oost-Gelderland.

Roken en drugsgebruik middelbare scholieren, 2019
    Gemeente Apeldoorn Midden-IJssel/Oost-Veluwe Noord- en Oost-Gelderland
Rookt nu dagelijks Middelbare scholieren 3% 3% 3%
  Jongvolwassenen 19% 19% 19%
Rookt nu tenminste wekelijks Middelbare scholieren 5% 5% 5%
  Jongvolwassenen 27% 26% 26%
Heeft in de laatste 4 weken wiet/hasj gebruikt Middelbare scholieren 3% 4% 4%
  Jongvolwassenen 24% 20% 18%
Ooit andere middelen gebruikt Middelbare scholieren 4% 4% 4%
Laatste 4 weken andere middelen gebruikt Jongvolwassenen 14% 12% 11%
Als er een significant verschil (p<0,05) ten opzichte van de gemeente is, dan is dat vet weergegeven.

 

Meer gegevens over roken en drugsgebruik in de gemeente en in de regio staan onderaan deze pagina bij ‘Zie ook’, Cijfers jongeren 2019.  

Trends

J roken en drugs Apeldoorn

Middelbare scholieren (tweede- en vierdeklassers) 

In de gemeente Apeldoorn is het percentage middelbare scholieren dat dagelijks rookt afgenomen in 2019 ten opzichte van 2015. Het percentage dat recent wiet/hasj heeft gebruikt, vertoont geen duidelijke trend tussen 2015 en 2019. Het percentage middelbare scholieren dat ooit andere middelen* heeft gebruikt is toegenomen, maar dit is niet significant.

In Midden-IJssel/Oost-Veluwe is het percentage middelbare scholieren dat dagelijks rookt afgenomen tussen 2015 en 2019. Het percentage dat recent wiet/hasj heeft gebruikt, is hetzelfde gebleven. Het percentage dat ooit andere middelen* heeft gebruikt is toegenomen.

*De verschillende soorten andere middelen kunnen variëren door de jaren heen en is afhankelijk van wat er op dat moment populair is om te gebruiken.

Verschil tussen doelgroepen in Midden-IJssel/Oost-Veluwe

J roken en drugs MIJOV

Middelbare scholieren

Jongens roken vaker dagelijks en hebben vaker recent wiet/hasj gebruikt dan meisjes.

Vierdeklassers roken vaker dagelijks en hebben vaker recent wiet/hasj gebruikt dan tweedeklassers.

Vmbo’ers roken vaker dagelijks dan havo/vwo’ers.

Jongvolwassenen

Mannen hebben vaker recent wiet/hasj gebruikt dan vrouwen.

Jongvolwassenen met een praktische opleiding roken vaker dagelijks dan jongvolwassenen met een theoretische opleiding.

Roken en drugsgebruik in Noord- en Oost-Gelderland

J softdrugs

Middelbare scholieren

Het aandeel middelbare scholieren dat recent wiet/hasj heeft gebruikt, loopt uiteen van 2% in de gemeente Voorst tot 7% in de gemeente Lochem. De gemeente Apeldoorn (3%) hoort bij de gemeenten met de gunstige scores.

Jongvolwassenen

Het aandeel jongvolwassenen dat dagelijks rookt, loopt uiteen van 7% in de gemeente Oost-Gelre tot 32% in de gemeente Elburg. De gemeente Apeldoorn (19%) hoort bij de gemeenten met de gemiddelde scores.

Het aandeel jongvolwassenen dat recent wiet/hasj heeft gebruikt, loopt uiteen van 7% in de gemeente Putten tot 24% in de gemeente Apeldoorn. De gemeente Apeldoorn (24%) hoort bij de gemeenten met de ongunstige scores.

J roken

J softdrugs JV

Bronnen

  • GGD Noord- en Oost-Gelderland
  • E-MOVO 2015.
  • van Laar, M.W., Cruts, A.A.N., van Miltenburg, C.J.A.
  • Jaarbericht Nationale Drugmonitor 2019
  • Bommelé, J., van Laar, M. & Kleinjan, M.
  • Notitie. Zien roken, doet roken?

Roken in de gemeente Apeldoorn

In 2016 rookt een kwart van de volwassenen (van 19-65 jaar) in de gemeente Apeldoorn. Zeven procent van de volwassenen zou graag hulp ontvangen voor stoppen met roken maar krijgt dat niet. Dat is 30% van het aandeel rokers.

Het aandeel rokers en het aandeel volwassenen dat graag hulp zou ontvangen voor stoppen met roken, is in lijn met de gemiddelden in de regio.

Roken 19-65 jarigen, 2016
  Gemeente Apeldoorn Midden-IJssel/Oost-Veluwe Noord- en Oost-Gelderland
Rookt (weleens) 24% 22% 22%
Zou graag hulp ontvangen voor stoppen met roken 7% 6% 6%
Als er een significant verschil (p<0,05) ten opzichte van de gemeente is, dan is dat vet weergegeven.

Meer gegevens over roken in de gemeente en in de regio staan onderaan deze pagina bij 'Zie ook', Cijfers volwassenen en ouderen 2016.

Trends

V roken ApeldoornHet aandeel rokers en het aandeel dat graag hulp zou ontvangen voor stoppen met roken is ongeveer gelijk gebleven ten opzichte van 2012. Dit geldt zowel voor de gemeente Apeldoorn als voor Midden-IJssel/Oost-Veluwe.

Verschil tussen doelgroepen in Midden-IJssel/Oost-Veluwe

V roken MIJOV

Relatief meer mannen dan vrouwen roken. Ook is het aandeel mannen dat graag hulp zou ontvangen voor stoppen met roken groter dan het aandeel vrouwen dat hulp wenst.

Volwassenen van 19 tot 35 jaar zijn relatief vaker rokers dan volwassenen van 35 tot 65 jaar.

Naarmate het opleidingsniveau lager is, is het aandeel volwassenen dat rookt groter. Dit geldt ook voor het aandeel volwassenen dat behoefte heeft aan hulp voor stoppen met roken.

Onder volwassenen die alleen wonen, is het aandeel rokers groter dan onder volwassenen die samen wonen.

Roken in Noord- en Oost-Gelderland

Het aandeel volwassenen dat rookt, loopt uiteen van 18% in de gemeente Voorst tot 25% in de gemeente Winterswijk. De gemeente Apeldoorn (24%) behoort tot de gemeenten met de ongunstige scores.

Het aandeel volwassenen dat graag hulp zou ontvangen voor stoppen met roken, loopt uiteen van 3% in de gemeente Oost Gelre tot 8% in de gemeente Ermelo. De gemeente Apeldoorn (7%) behoort tot de gemeenten die hoger scoren dan gemiddeld.


V rokenV roken hulp stoppen

Bronnen

  • GGD Noord- en Oost-Gelderland
  • Monitor volwassenen en ouderen 2016